1800 1248

Xoang Spray

Bạn muốn được tư vấn về bệnh viêm xoang?Đặt câu hỏi ngay!



Amidan – Khi nào nên cắt?

Viêm amidan là một trong những bệnh Tai Mũi Họng khá phổ biến nhất ở trẻ em, làm ảnh hưởng đến sức khỏe, học tập của trẻ. Chưa kể, nếu không được điều trị hoặc điều trị không đúng, viêm amidan sẽ tái phát nhiều lần, gây viêm xoang, viêm thanh quản, viêm khí phế quản, viêm phổi, áp-xe amidan và nguy hiểm nhất là viêm amidan hốc mủ.

 

Amidan là gì?

Amidan khẩu cái (thường được gọi tắt là amidan), là tổ chức mô ở vùng họng miệng, nằm giữa trụ trước và trụ sau. Amidan cùng với amidan vòm (VA), amidan vòi, amidan đáy lưỡi thuộc vòng Waldeye có tác dụng chống vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể qua đường mũi họng. Amidan lớn dần theo nhu cầu cơ thể, hoạt động mạnh nhất vào khoảng từ 7 đến 10 tuổi, khi đến tuổi dậy thì mức độ miễn dịch của amidan giảm rõ và không còn hoạt động mạnh nữa.

Khi vi khuẩn xâm nhập ồ ạt vào mũi họng làm cho amidan chống lại quá mức, sẽ xảy ra tình trạng viêm amidan bị sưng, đỏ. Sự tập trung tiêu diệt vi khuẩn thường để lại xác vi khuẩn và xác bạch cầu trong amidan, mô hoại tử hình thành các cục mủ rất hôi, lâu lâu rớt ra khỏi amidan. Khi amidan bị viêm nhiều lần, khả năng chống vi khuẩn bị yếu đi, mặt khác, chính các ổ viêm nằm trong amidan lại là nơi khởi phát cho những đợt viêm mũi họng.

Nguyên nhân dẫn đến viêm amidan

  • Liên cầu tán huyết beta nhóm A gây ra viêm amidan và biến chứng viêm khớp cấp, viêm nội tâm mạc, bệnh van tim, viêm cầu thận.
  • Vi khuẩn bạch hầu: viêm amidan có giả mạc làm nghẽn đường thở và tạo ra độc tố.
  • Vi nấm ở người suy giảm miễn dịch.
  • Các siêu vi gây viêm đường hô hấp trên, cảm cúm.

 

Biểu hiện của viêm amidan

  • Sốt cao: thường sốt cao kèm lạnh run hoặc không sốt nếu bị viêm amidan hốc mủ tái lại nhiều lần.
  • Cảm giác khô cổ, đau rát cổ, khó nuốt. Người mệt mỏi, chán ăn.
  • Nhức đầu vùng hai bên thái dương.
  • Nghẹt mũi, chảy mũi đặc, đục.
  • Khám họng: hai amidan sưng to đỏ, đôi khi có giả mạc trắng bám vào amidan.

Biến chứng viêm amidan

Nếu không được điều trị hoặc điều trị không đúng, viêm amidan sẽ tái phát nhiều lần, làm ảnh hưởng đến sức khỏe, ảnh hưởng đến lao động, học tập.

Biến chứng nguy hiểm nhất là viêm amiđan hốc mủ do liên cầu khuẩn nhóm A. Vi khuẩn này có cấu trúc vách của nó gần giống với tổ chức bao khớp, cầu thận, tổ chức cơ tim, nên khi chúng xuất hiện trong cơ thể gây viêm amidan, cơ thể sẽ sinh kháng thể chống lại chúng, đồng thời kháng thể đó chống lại tổ chức của chính mình – gọi là bệnh tự miễn.

Ngoài ra, viêm amidan hốc mủ có thể gây viêm xoang, viêm thanh quản, viêm khí phế quản, viêm phổi, áp-xe amidan.

 

 Khi nào nên cắt amidan

  • Viêm amidan trên 4 lần/ năm.
  • U amidan nghi ngờ ác tính.
  • Áp xe quanh amidan hay áp xe amidan dù một lần cũng nên cắt amidan.
  • Có biến chứng viêm khớp, có biến chứng tim, viêm thận, viêm tai giữa tái phát nhiều lần.
  • Amidan quá phát làm khó nuốt, hội chứng ngưng thở khi ngủ.
  • Hôi miệng do amidan có nhiều ngách lắng đọng lại thức ăn, sỏi amidan, nấm amidan,…

 

Cách phòng tránh bệnh viêm amidan

  • Hạn chế tiếp xúc với các yếu tố dễ gây viêm nhiễm amidan như khói bụi, nước đá, rượu bia,…
  • Tránh nằm máy lạnh ở nhiệt độ thấp quá lâu.
  • Khi thời tiết lạnh, cần giữ ấm cơ thể đặc biệt là vùng họng.
  • Uống nhiều nước, ăn thức ăn mềm, giàu dinh dưỡng, hạn chế đồ ăn cay nóng.
  • Điều trị triệt để các bệnh lý viêm mũi, viêm xoang, viêm miệng, viêm tai,… để tránh dịch chứa vi khuẩn, virus, nấm chảy xuống làm họng bị viêm liên tục.
  • Vệ sinh sạch miệng, họng, mũi bằng nước muối sinh lý hàng ngày.
  • Không tự ý sử dụng kháng sinh khi không có chỉ định của bác sĩ vì sẽ gây ra hiện tượng kháng thuốc, khiến cơ thể mệt mỏi, giảm sức đề kháng. Tiếp đó, bệnh còn tái phát nhanh hơn, thậm chí dễ mắc thêm các bệnh nhiễm khuẩn khác, hại gan, thận…

 

Các phương pháp cắt amidan thông dụng hiện nay

  • Phương pháp bóc tách dùng dao, kéo và thòng lọng: ưu điểm là vết mổ lành đẹp, nhưng chảy máu nhiều, thời gian mổ kéo dài.
  • Phương pháp cắt amidan bằng dao điện đơn cực hay lưỡng cực: thời gian nhanh, ít mất máu, nhưng đau hậu phẫu nhiều do nhiệt độ cao gây tổn thương mô sâu.
  • Phương pháp cắt amidan bằng kỹ thuật Plasma: dùng cả 2 công nghệ Plasma và Coblator: là phương pháp hiện đại nhất hiện nay, không mất máu, thời gian mổ ngắn, nhiệt độ thấp nên ít tổn thương mô xung quanh, giảm đau sau khi mổ, mau lành, nhưng giá thành đầu cắt cao.
  • Thông thường, sau khi làm hết các xét nghiệm, bác sĩ sẽ hẹn người bệnh đến nhập viện, sáng hôm sau bệnh nhân sẽ được mổ. Thời gian thực hiện một ca phẫu thuật amidan bằng các phương pháp hiện đại chỉ mất khoảng 10 phút. Tuy nhiên do được gây mê nên khi cắt xong, bệnh nhân cần nằm lại vài tiếng để theo dõi cho an toàn rồi xuất viện trong ngày.

Kỹ thuật Coblator – Kỹ thuật Plasma

Người bệnh làm gì sau khi cắt amidan

  • Nói chuyện bình thường ngay sau khi cắt.
  • Cữ các thức ăn chua, cay, cứng, nóng trong 14 ngày đầu sau khi mổ.
  • Ăn lỏng, mềm, nguội trong 14 ngày sau mổ.
  • Sau khi mổ khoảng 1 tuần, có thể sinh họat, làm việc lại như bình thường nhưng cần tránh vận động mạnh, các môn thể thao gắng sức.
  • Không sử dụng chất kích thích vùng họng như cà phê, thuốc lá, rượu bia.

BS CKII Bạch Thiên Phương

PCT Hội Tai Mũi Họng Nhi TP.HCM

Trưởng khoa Tai Mũi Họng – Bệnh viện Nhi Đồng TP

Theo Tạp chí Sức Khỏe – khoe24h.vn